راهنمای جامع خرید پمپ وکیوم + کدام پمپ خلا را بخریم؟
اگر در فکر انتخاب پمپ وکیوم جدید یا جایگزین پمپ قبلی هستید، باید معیارهای متعددی را در ارتباط با مشخصات فنی تجهیز و شرایط کاری خود درنظر بگیرید. انتخاب پمپ خلا مناسب به شناخت دقیق فرایند، نوع سیال و سطح خلا مورد نیاز بستگی دارد.
هر کاربرد صنعتی، چه در تولید مواد شیمیایی و دارویی و چه در بستهبندی یا آزمایشگاه، ویژگیهای خود را دارد و خرید پمپ وکیوم باید بر اساس فشار نهایی، دبی مکش، توان مصرفی و شرایط کاری انجام شود. انواع مختلفی مثل پمپ خلا خشک، دیافراگمی، رینگ آبی و رینگ روغنی تولید و عرضه میشوند که هرکدام برای پروسه مخصوصی مناسب هستند.
ما در راهنمای خرید بهترین پمپ وکیوم، همه نکاتی که پیش از تصمیم گیری باید بررسی کنید را شرح میدهیم. با آتورشاپ همراه باشید تا بودجهای که برای تهیه پمپ خلاء مناسب اختصاص دادهاید را صرف سرمایهای سودمند با بیشترین کارایی نمایید.
عناوین مقاله
Toggleنیازسنجی پیش از انتخاب پمپ وکیوم
پیش از اینکه برای انتخاب پمپ خلا مناسب به مرحله بررسی معیارهای تجهیز برسید، باید مشخص نمایید که نیازهای عملیاتی پروژه شما چیست.
اصولاً انواع پمپ وکیوم برای ایجاد فشار منفی در یک محفظه استفاده میشوند. این تجهیزات با مکش مولکولهای هوا و گاز از داخل یک محفظه بسته، شرایطی نزدیک به خلا ایجاد میکنند. البته هیچ سیستمی خلا کامل تولید نمیکند و آنچه در عمل حاصل میشود، خلا نسبی (Partial Vacuum) است. این خلا میتواند برای انجام فرآیندهای مهندسی، تولیدی یا برای انتقال مایعات از نقطهای به نقطه دیگر به کار برود.
بسته به نوع صنعت، این نیازها میتوانند متفاوت باشند اما در ادامه، رایجترین الزاماتی که یحتمل به آنها برمیخورید را بررسی میکنیم.
تعیین دبی پیش از انتخاب پمپ وکیوم
دبی یا نرخ جریان، مستقیماً با زمان تخلیه سیستم ارتباط دارد. ظرفیت پمپ باید به گونهای انتخاب شود که هم سرعت مکش حجمی (Volume Flow Rate) و هم دبی جرمی متناسب با نیاز فرآیند را تأمین کند. در عمل، هرچه دبی بالاتر باشد، زمان تخلیه کوتاهتر است. تعداد مولکولهای باقیمانده در هر سانتیمتر مکعب، بسته به نوع خلا انتخابی، تفاوت دارد و باید مطابق جدول استاندارد مورد توجه قرار بگیرد.
فشار هدف و محدوده عملکردی
فشار کاری که برای انتخاب پمپ خلا درنظر دارید را دقیق و برحسب پاسکال یا میلیبار مشخص کنید. صرفاً جستجو به دنبال “حداکثر خلا ممکن” کافی نیست. باید پایینترین فشار پایدار عملیاتی و در صورت وجود، فشارهای موقتی یا مراحل تخلیه مرحلهای را تعریف کنید.
محدوده فشار پمپ وکیوم معمولاً در یکی از چهار بازه استاندارد شامل خلا خشن (Rough)، متوسط (Medium)، بالا (High) و فوقالعاده بالا (Ultra-High) بیان میشود. توجه داشته باشید که فشار نهایی (Ultimate Pressure) عددی آزمایشگاهی است و در نزدیکی آن، سرعت مکش واقعی پمپ بهشدت افت میکند. نوع فشارسنج مورد استفاده نیز باید در مستندات قید شود.

بار گازی و ظرفیت عبور
برای خرید پمپ وکیوم باید مدلی را انتخاب نمایید که قادر به هندل میزان گاز موردنظر در بازه زمانی مشخص باشد. حجم گاز یا بخاری که باید از سیستم خارج شود، شامل گاز فرایندی، نشتیها و گازهای آزاد شده از دیوارههاست.
برای محاسبه، از رابطهی فشار ضرب در سرعت پمپاژ استفاده کنید. در پروسه تخلیه، زمان تقریبی با رابطه زیر قابل تخمین است.
t ≈ (V/S) × ln(P₀/P₁)
الزامات پاکیزگی پمپ خلا
اگر فرایند در برابر آلودگی هیدروکربنی یا برگشت بخار روغن حساس است، باید از پمپهای خشک در مرحله خلا خشن استفاده شود. در چنین مواردی، انتخاب پمپ وکیوم روغنی یا بخار محور مجاز نیست، مگر اینکه در مسیر مکش، تله یا بافل نصب شده باشد. این مسئله به خصوص در انتخاب پمپ وکیوم مناسب برای صنایع نیمه هادی، آزمایشگاهی و آنالیز شیمیایی اهمیت دارد.
الگوی تخلیه و چرخه کاری
پیش از تصمیم برای خرید پمپ خلا، مشخص کنید آیا تجهیز قرار است دائم کار باشد، یا متناوب یا با توقفهای طولانی و راهاندازی سریع کار کند. برخی سازوکارها مانند اسکرول برای کار تمیز و متناوب مناسبترند، ولی مدلهای پمپ وکیوم خشک اسکرو یا روتاریوین برای عملکرد پیوسته و دبی بالا طراحی شدهاند.
هدایت سیستم و چیدمان لولهکشی
افت فشار در خطوط، شیرها و تلههای مسیر مکش میتواند عملکرد واقعی پمپ را محدود کند. سرعت مؤثر مکش در محفظه از رابطه زیر محاسبه میشود.
1/Sₑff = 1/Sₚᵤₘₚ + 1/C
اگر میزان هدایت در لولهها پایین باشد، حتی خرید بهترین پمپ خلا هم نمیتواند کارایی خود را نشان دهد. طول، قطر لولهها و محل تلههای سرد باید در طراحی لحاظ شوند تا گلوگاه عملکرد ایجاد نشود.
تطبیق مراحل پمپ در سیستمهای خلا بالا
در ترکیب پمپهای وکیوم توربومولکولار یا دیفیوژن با پمپ پشتیبان، باید فشار و دبی پشتیبان با نیاز مرحله بالا همخوانی داشته باشد. پمپ پشتیبان باید برای سرعت مورد نیاز در فشار پشتیبانی طراحی شود. عدم تناسب بین مراحل، از دلایل اصلی افت فشار پایه و افزایش زمان تخلیه است.
حرارت، صدا و تاسیسات جانبی
برای خرید پمپ وکیوم، محدودیتهای مربوط به انتقال حرارت به محیط، سطح مجاز صدا و منابع تأمین انرژی و خدمات جانبی (برق، سیستم خنک کننده، هوای فشرده، گاز نیتروژن برای Purge) باید از ابتدا ثبت شود.
کاربردهای پمپ وکیوم در صنایع
در حوزههای مهندسی و صنعتی، انتخاب پمپ وکیوم مناسب برای اهداف بسیار گستردهای انجام میشود که برخی از آنها عبارتند از:
- تولید وسایل نیمههادی و تجهیزات الکترونیکی
- قالبگیری کامپوزیت
- غنیسازی اورانیوم برای تولید انرژی هستهای
- پالایش نفت
- سیستمهای پزشکی و پمپهای خلا بیمارستانی
خرید پمپ وکیوم صنعتی در عملکرد بسیاری از تجهیزات ساخت هم نقش کلیدی دارد، از جمله:
- لامپهای الکتریکی
- دستگاههای پرتودرمانی
- میکروسکوپهای الکترونی، طیفسنجها و سایر تجهیزات تحلیلی
- سیستمهای تهویه و سرمایش
- تجهیزات صنایع لبنی
- ژیروسکوپها و ابزار ناوبری پرواز
- موتورهای خودرو برای بهبود ترمز و افزایش بازده سوخت
معیارهای انتخاب پمپ خلا مناسب
انتخاب پمپ وکیوم باید بر اساس سازگاری فرایند، سرعت پمپاژ، سطح خلا موردنیاز، شرایط محیط کار و هزینه انجام شود. در ادامه، معیارهایی را بررسی میکنیم که مربوط به شرایط کاری و مشخصات فنی تجهیز هستند و در رضایت شما از انتخاب بهترین پمپ خلا مؤثر خواهند بود.
سازگاری محصول با پمپ
در اولین گام خرید پمپ وکیوم، باید نوع گاز، بخار یا ذرات معلق مورد استفاده را مشخص کنید و میزان خورندگی، قابلیت میعان و حساسیت به آلودگی آن را در نظر بگیرید. گازها و بخارات خورنده مانند اسیدها یا هالوژنها نیاز به متریال مقاوم در بخشهای در تماس با سیال دارند. در پمپ وکیوم روغنی، باید سیستم مدیریت بخار یا گس بالاست (Gas Ballast) فعال باشد تا از میعان بخار درون پمپ و تخریب روغن جلوگیری شود.
برای بخارات قابل میعان مانند آب یا حلالها هم وجود گس بالاست و مدیریت مناسب تخلیه ضروری است، در غیر این صورت روغن به سرعت آلوده میشود و راندمان کاهش مییابد. در کاربردهایی که خلوص محصول اهمیت دارد، برای انتخاب پمپ وکیوم مناسب بهتر است سراغ مدلهای دیافراگمی یا ترپ بروید تا ریسک بازگشت روغن یا مواد خارجی به سیستم وجود نداشته باشد. تجهیزات جانبی مانند فیلتر، کندانسور و تله بخار هم باید بر اساس نوع گاز و بار کاری واقعی انتخاب شوند.
شدت وکیوم موردنیاز
همانطور که در قسمت قبل بیان کردیم، برای خرید پمپ وکیوم بایستی محدوده فشار کاری موردنیاز فرایند را تعیین نمایید و پمپ را بر اساس آن انتخاب کنید. پمپهای خلا صنعتی معمولاً بر اساس محدوده فشار کاری به صورت زیر طبقهبندی میشوند.
| Torr | میلی بار | دامنه فشار |
| 760-0.75 | 1000-1 | خلا پایین |
| 7.5 – ¯0.75³ | 10 – ³¯10 | خلا متوسط |
| 7.5 – ¯7.5⁷ | 10 – ⁷¯10 | خلا بالا |
| 7.5 – ¯7.5¹¹ | 10 – ¹¹¯10 | خلا خیلی بالا |
| کمتر از ¹¹¯7.5 | کمتر از ¹¹¯10 | خلا فوق العاده بالا |
فشار نهایی پمپ باید کمتر از فشار کاری مورد نیاز باشد، اما باید در نظر داشت که این مقدار در شرایط ایدهآل آزمایشگاهی اندازهگیری میشود. در محیط واقعی، به دلیل بار گازی، نشتها و گازهای آزادشونده، فشار عملیاتی معمولاً بالاتر از مقدار نامی است.
سرعت پمپاژ
سرعت پمپاژ (S) میزان دبی گاز ورودی به پمپ را بیان میکند. بسته به سطح خلا هدف و زمان موردنیاز برای تخلیه، ممکن است لازم باشد از ترکیب چند نوع فناوری پمپ خلا استفاده کنید.

پمپهای خلاء اولیه یا فور-وکیوم، در محدوده خلا خشن تا متوسط کار میکنند. این پمپها با فشردهسازی گازها و تخلیه آنها به اتمسفر عمل میکنند. اگر کاربردهایی مانند بستهبندی مواد غذایی، عملیات حرارتی و انجماد خشک (درای فریز) را مدنظر دارید، این دسته مناسبترین گزینه برای خرید پمپ وکیوم هستند.
پمپهای خلا بالا و وکیوم خیلی شدید مثل پمپهای توربومولکولی یا پمپهای دیفیوژن فقط در کنار یک پمپ فور-وکیوم عمل میکنند و کارکردشان بر اساس انتقال مولکولی گازهاست. از این پمپها در صنایع پوششدهی سطح، متالورژی و تجهیزات آنالیز دقیق استفاده میشود.
پمپهای یونی، گیرندههای غیرتبخیری و پمپهای کرایو (Cryopump) با بهدام انداختن گازها عمل میکنند. در کرایوپمپ این کار از طریق انجماد و چگالش گازها انجام میشود. این پمپها در برخی مراحل به تخلیه اولیه با پمپ فور وکیوم نیاز دارند و در حوزههایی مانند تحقیقات علمی، شتابدهندههای پرانرژی و شبیهسازی شرایط خلأ فضایی مورد استفاده قرار میگیرند.
در عمل، سرعت مؤثر پمپ در ورودی سیستم از مقدار درجشده روی پلاک کمتر است جون افت در خطوط، شیرها و اتصالات و تغییرات عملکرد در فشار پایین (با یا بدون گس بالاست) بر آن اثر میگذارد. برای حفظ راندمان، خطوط باید قطر کافی داشته باشند و از هرگونه محدودیت در مسیر مکش جلوگیری شود.
اثر پمپ وکیوم روی فرایند کار
تأثیر پمپ خلا بر فرایند تنها به سطح خلا محدود نمیشود. پمپهای وکیوم روغنی ممکن است باعث بازگشت یا آئروسل شدن روغن شوند و آلودگی ایجاد کنند، ولی پمپهای خلا خشک دیافراگمی این مشکل را به حداقل میرسانند. در سیستمهای چندمرحلهای، مثلاً وقتی پمپ اصلی توسط پمپ کمکی پشتیبانی میشود، باید ظرفیتها بهدرستی تطبیق داده شوند تا از توقف یا آلودگی در مراحل مختلف جلوگیری شود.
پارامترهایی مانند لرزش، حرارت، صدا، نیاز به برق یا هوای فشرده و چرخه کاری باید در انتخاب بهترین پمپ وکیوم در نظر گرفته شوند چون بر پایداری، بازده، دقت اندازهگیری و هزینه مالکیت تأثیر مستقیم دارند. به علاوه باید تجهیزات پایش نشت، فشارسنجها و برنامه تعمیر و نگهداری منظم متناسب با نوع گاز و سطح تمیزی سیستم در نظر گرفته شوند.
ملاحظات محیطی پمپ وکیوم
پمپ خلا مناسب باید از نظر تأثیرات زیستمحیطی و الزامات ایمنی محل نصب ارزیابی شود. پمپهای وکیوم خشک معمولاً مصرف انرژی کمتری دارند و نسبت به پمپهای خلا روغنی، کمتر به سیستم آب خنک نیاز پیدا میکنند.
این امر تا حدی هزینه پمپ وکیوم و مخارج برودتی سیستم HVAC را کاهش میدهد. اطلاعات توان مصرفی و دفع حرارت پمپ باید از سازنده دریافت شود و در صورت استفاده از حلالها، سیستم بازیافت یا کنترل انتشار VOC در خروجی نصب گردد.
در محیطهایی که مواد قابل اشتعال یا انفجار وجود دارد، پمپ باید با استانداردهای ATEX یا IECEx مطابقت داشته باشد و سیستم تخلیه ایمن و تهویه مطابق دستورالعمل سازنده برای آن طراحی شود. تمام الزامات از جمله توان مصرفی هدف (kW)، سطح صدای مجاز، مسیر تخلیه و سیستم کاهش یا بازیافت بخارات باید در مشخصات عملکردی (URS) ثبت شوند.
قیمت پمپ وکیوم
قیمت پمپ خلا با افزایش سرعت پمپاژ و ظرفیت عملکردی بالا میرود. پمپهایی که از روغن PFPE استفاده میکنند، گرانتر از مدلهای روغن هیدروکربنی با سرعت پمپاژ مشابه هستند. پمپهای وکیوم خشک نیز معمولاً هزینه بیشتری نسبت به پمپهای PFPE دارند. انواع پمپ وکیوم ضدخورندگی با همان ظرفیت اسمی، قیمت بالاتری خواهند داشت.
با توجه به نوسانهای بازار تجهیزات و تغییرات هرروزه نرخ ارز، برای استعلام قیمت پمپ وکیوم بهتر است در همان روزی که قصد خرید دارید با کارشناسان آتورشاپ در تماس باشید.
کدام نوع پمپ وکیوم را بخریم؟
همانطور که اشاره کردیم، برای هر کاربردی بایست سراغ انتخاب پمپ خلا مناسبی بروید که با شرایط کاری و انتظارات پروژه همخوانی داشته باشد. اصولاً پمپهای وکیوم در دستههای زیر عرضه میشوند.
- پمپ وکیوم روتاری وین؛
- پمپ خلا دیافراگمی؛
- پمپ وکیوم رینگ مایع (آب یا روغن)؛
- پمپ وکیوم اسکرول؛
- پمپ خلا توربومولکولی؛
- پمپ وکیوم اسکرو.
انتخاب نوع پمپ وکیوم بستگی به نوع خلأ موردنیاز، قیمت، دوام و فناوری بهکاررفته در ساخت آن دارد.
چه زمانی پمپ خلا روتاری وین بخریم؟
اگر به دنبال پمپی با عملکرد بالا و قیمت اقتصادی هستید، مدل روتاریوِین گزینهای مناسب است. این پمپها اندازهای کوچک و طراحی فشرده دارند و میتوانند تا محدوده خلأ خشن کار کنند. عملکرد این مدل پمپ وکیوم برای نمونههای آبی و حلالهای با نقطهجوش بالا قابل قبول است. بخارات نیز پیش از تماس مستقیم با پمپ قابل جمعآوریاند که از آسیب به اجزای داخلی جلوگیری میکند.
پمپ روتاری وین برای کارکرد به روغن نیاز دارد. وجود روغن، آببندی کامل، روانکاری یکنواخت قطعات متحرک و دفع حرارت مؤثر را تضمین میکند. با این حال، برای حفظ عملکرد پایدار، نگهداری منظم و تعویض دورهای روغن الزامی است.
انواع پمپ وکیوم خلاء روتاری وین از برند امریکایی جی بی در سریهای PLATINUM و ELIMINATOR، گزینه مناسبی برای سرویسهای تهویه مطبوع به شمار میآیند.
یکی از نکات منفی این نوع پمپ وکیوم، نیاز به تعویض روغن پس از هر حدود 3 هزار ساعت کارکرد است تا از فرسایش و افت راندمان جلوگیری شود.
ویژگیهای اصلی پمپ وکیوم روتاری وین
- قیمت مناسب؛
- طراحی کوچک و جمعوجور؛
- نوع روغنی؛
- عملکرد بالا؛
- توان ایجاد خلأ تا حدود 1000 میلیبار؛
- دبی بالا تا 1600 مترمکعب بر ساعت.
چه زمانی پمپ وکیوم دیافراگمی بخریم؟
پمپهای وکیوم دیافراگمی مقاومت بالایی در برابر خوردگی و مواد شیمیایی دارند، به همین دلیل برای سیالات ویسکوز، اسیدی و خورنده بسیار کاربردیاند. این ویژگی باعث شده در صنایع غذایی (انتقال موادی مانند آب، شکلات و شربت)، آرایشی و بهداشتی (برای کرمها و ژلها) و شیمیایی بهطور گسترده مورد استفاده قرار بگیرند. از این پمپها در تبخیر چرخشی و فرآیندهای ترکیب مواد فرّار هم بهره گرفته میشود، ضمن آنکه برای کارکرد مداوم و طولانیمدت نیز مناسب هستند.
یکی از مزایای مهم پمپ دیافراگمی، کارکرد خشک آن است چون نیازی به روغن برای روانکاری ندارد. در نتیجه هزینههای نگهداری آن بسیار کمتر از پمپهای روتاری و رینگ مایع تمام میشود. با این حال، قیمت اولیه این پمپها (مثل پمپ وکیوم ووسونگ) بالاتر است و سطح خلأ کمتری نسبت به پمپهای روتاری ایجاد میکند، به همین علت برای فرایندهایی مثل فریز درایینگ مناسب نخواهد بود.
ویژگیهای اصلی پمپ خلا دیافراگمی
- بدون نیاز به روغن (خشک)؛
- هزینه نگهداری پایین؛
- قیمت بالا؛
- مقاومت شیمیایی عالی؛
- مناسب برای کارکرد مداوم؛
- سطح خلأ پایینتر نسبت به پمپ روتاری؛
- دبی پایین تا حدود 20 مترمکعب بر ساعت.
چه موقع پمپ وکیوم رینگ مایع بخریم؟
پمپهای وکیوم رینگ مایع با چرخش سیالی درون محفظه و ایجاد حلقهای از مایع در اطراف دیواره پمپ عمل میکنند که موجب آببندی و ایجاد خلأ میشود. این فناوری در صنایعی مانند تقطیر، پالایشگاههای نفت، نیروگاهها، معادن، کارخانجات قند و شکر بسیار کاربرد دارد.
پمپهای وکیوم رینگ روغن یا آب نسبت به عبور مایعات، ذرات جامد یا بخارات حساسیت کمی دارند و عملکرد پایداری ارائه میدهند. خاصیت تراکم ایزوترمال آنها باعث میشود برای مواد منفجره یا حساس به حرارت بسیار ایمن باشند. از این پمپها برای فیلتراسیون خلأ، رطوبتزدایی، جداسازی آب از پالپ در صنعت کاغذ، بازیابی مواد معدنی و انتقال خاکستر استفاده میشود.
اگر به دنبال بهترین برند پمپ وکیوم روغنی هستید، میتوانیم انواع پمپ خلا روغنی برند والو مثل مدل وکیوم والو VALUE VE135N را توصیه کنیم که برای سیستمهای تهویه بسیار پرکاربرد است.
برند پیشنهادی دیگر ما، انواع پمپهای وکیوم مایع در گردش برند متحد میباشند. محصولات متحد در انواع تک مرحلهای و دومرحلهای عرضه میشوند و تا دبی هزار متر مکعب بر ساعت را پاسخگو هستند. بسته به نیازی که دارید میتوانید مدلهای سبککار سری MPV مثل پمپ وکیوم آب در گردش متحد MVP-25 یا مدلهای خلاء بالا مانند پمپ وکیوم آب در گردش متحد MVP-300 را تهیه نمایید.
این پمپها قادر به تأمین دبی بالا و کاهش یا افزایش فشار هستند و برای فرآیندهای سنگین بسیار کارآمدند. با این حال، باید به فشار بخار اشباع مایع رینگ توجه کرد. حداقل فشار پمپ نباید کمتر از فشار اشباع سیال حلقهای باشد، چون در این صورت مایع به بخار تبدیل شده و آببندی پمپ آسیب خواهد دید.
ویژگیهای اصلی پمپ خلاء رینگ مایع
- کارکرد خشک (فاقد تماس مستقیم با روغن)؛
- مقاومت بالا در برابر خوردگی؛
- دبی تا 30 هزار مترمکعب بر ساعت؛
- مصرف انرژی زیاد؛
- ابعاد بزرگ و وزن سنگین.
پمپ خلا اسکرول مناسب چه کاربردی است؟
پمپهای خلا اسکرول برای ایجاد خلا خشک و تمیز استفاده میشوند و به همین دلیل در آزمایشگاهها، مراکز تحقیقاتی و سیستمهای حساس علمی کاربرد گسترده دارند. این پمپها با دو حلزون مارپیچی کار میکنند که یکی ثابت و دیگری به صورت خارج از مرکز در مدار آن حرکت میکند. این حرکت خارج از مرکز باعث فشردهسازی گاز در فضای بین دو مارپیچ میشود.
پمپهای خلاء برند ادواردز در سریهای XDS/nXDS/mXDS از نوع اسکرول خشک، برای کاربردهای صنعتی و محصولات الکترونیکی و نیمه هادی مطلوب واقع میشوند. اگر شرایط پروژه شما ریسک حریق و کار با مواد قابل اشتعال را ندارد، سری EM از کمپانی ادواردز هم مناسب خواهد بود.
پمپهای اسکرول ساختاری فشرده، بیصدا و بدون روغن دارند. آببندی خلا در آنها از طریق تماس دقیق مارپیچها تأمین میشود. برای حفظ عملکرد، تعویض منظم آببندها ضروری است تا تراکم و آببندی کامل باقی بماند. نقطه ضعف اصلی این نوع پمپ، حساسیت بالا به وجود ذرات جامد و ناخالصیهاست، چون ورود ذرات باعث سایش آببند مارپیچی و افت کارایی میشود.
ویژگیهای اصلی پمپ خلا اسکرول
- طراحی فشرده و سبک؛
- عملکرد بدون روغن؛
- صدای کم (حدود 50 دسیبل)؛
- راندمان بالا به دلیل نبود فضای مرده؛
- حساس به ذرات و آلودگیها؛
- دبی تا 42 مترمکعب بر ساعت.
چه هنگامی پمپ وکیوم توربومولکولی بخریم؟
پمپهای خلا توربومولکولی میتوانند به فشارهایی در محدوده ⁻¹² 10 میلیبار دست پیدا کنند. دبی این مدل پمپها بین 50 تا 5000 لیتر بر ثانیه متغیر است. پمپ توربومولکولی شبیه کمپرسور عمل میکند، با این تفاوت که سرعت دوران پرههای پمپ توربو بسیار بالاست. پرههای چندمرحلهای توسط الکتروموتور با دور بسیار زیاد چرخانده میشوند تا مولکولهای هوا را از حجم موردنظر خارج کنند. این پمپها برای دستیابی به عملکرد مناسب، به یک پمپ اولیه با خلا نهایی حدود 10⁻² میلیبار نیاز دارند.
اگر قصد انتخاب پمپ وکیوم مناسب برای کاربردهای خلاء فوق بالا (UHV) مانند تجهیزات آنالیز، ابزارهای تحقیقاتی و دستگاههای طیفسنجی را دارید، پمپهای توربومولکولی گزینه مناسبی خواهند بود. این نوع پمپ وکیوم به دلیل عدم استفاده از روغن، کاملاً تمیز و بدون آلودگی عمل میکند. در بسیاری از مدلها از بلبرینگ مغناطیسی استفاده میشود تا امکان چرخش با سرعت بالا و بدون تماس فراهم باشد.
با وجود عملکرد بسیار دقیق، این پمپها به دلیل فناوری پیچیده، هزینه خرید و نگهداری بالایی دارند. سرعت پمپاژ به نوع گاز بستگی دارد و برای گازهای سبکتر مانند هیدروژن یا هلیوم، راندمان بهطور قابلتوجهی کاهش مییابد.
ویژگیهای اصلی:
- دبی از 50 تا 5000 لیتر بر ثانیه؛
- فشار کاری از 10⁻² تا 10⁻¹² میلیبار؛
- کاملاً تمیز به دلیل عملکرد بدون روغن؛
- نیاز به پمپ اولیه؛
- قیمت اولیه بالا؛
- هزینه نگهداری زیاد.
چه هنگامی پمپ وکیوم اسکرو را انتخاب کنیم؟
پمپهای خلا اسکرو معمولاً با دو پیچ حلزونی (Screw) که در خلاف جهت هم میچرخند کار میکنند. سیال وارد محفظه مارپیچها شده و در طول مسیر چرخش فشرده میشود تا به سمت خروجی هدایت گردد. این فرآیند موجب ایجاد خلا در ورودی پمپ میشود. در این طراحی، پیچها با یکدیگر یا با بدنه تماس ندارند.
پمپهای اسکرو از نظر راندمان انرژی بسیار بالا و از نظر هزینه در کل چرخه عمر اقتصادی هستند. سرعت کارکردشان قابل تنظیم است و در صنایع مختلف از جمله صنایع غذایی قابل استفادهاند، چون میتوان آنها را با مواد متنوع و سازگار با سیال تولید کرد. این نوع پمپ برای سیالات با ویسکوزیته بالا نیز عملکرد مناسبی دارد. برای انتخاب پمپ وکیوم اسکرو مناسب، محصولات برند بکر (Becker) پیشنهاد میشوند که برای کاربردهای صنعتی و بسته بندی مناسب هستند.
سریهای VARODRY، LEYVAC، SCREWLINE و DRTVAC از پمپهای وکیوم لیبولد هم کاملاً بدون تماس با روغن یا سیال کار میکنند و اگر خواهان خرید پمپ خلا مناسب آزمایشگاه هستید، انتخاب خوبی خواهند بود.
عملکرد بدون تماس و بدون روغن در این پمپها باعث نگهداری آسان، کاهش استهلاک و عدم آلودگی سیال میشود. سطح صدای تولیدی آن هم پایین است و در کاربردهای صنعتی و محیطهای کاری بسته، شرایط عملیاتی آرامتری ایجاد میکند.
ویژگیهای اصلی:
- استفاده از دو مارپیچ چرخان با جهت مخالف؛
- راندمان انرژی بالا و هزینه عملیاتی پایین؛
- قابلیت کار با سیالات غلیظ؛
- عملکرد بدون تماس و بدون روغن؛
- نگهداری آسان و صدای کم.
جمع بندی
در این راهنما، دیدیم که برای انتخاب پمپ وکیوم مناسب بایست درک خوبی از تأثیر متقابل بین پمپ و شرایط کار بر یکدیگر داشته باشید. علاوه بر این اثر، معیارهای عملیاتی و مشخصات فنی از جمله سرعت، شدت فشار خلا، هزینههای خرید و نگهداری هم باید هنگام انتخاب بهترین پمپ خلا لحاظ شوند.
با توجه به این عوامل، در پاسخ به سوالی مثل «بهترین پمپ وکیوم کدام است؟» نمیتوان به همه پاسخ یکسانی داد. تفاوت شرایط کاربری و نیازها، اقتضا میکند که پمپ وکیوم مناسب را بعد از تحلیل دقیق و با توجه به بودجهای که آماده دارید، انتخاب نمایید.
امیدواریم راهنمای انتخاب پمپ خلا برای شما مفید واقع شده باشد. جهت دریافت مشاوره تخصصی برای تحلیل شرایط کاری قبل از خرید پمپ وکیوم، میتوانید از طریق مسیرهای آنلاین یا شماره گیری 0313204 با کارشناسان آتورشاپ در ارتباط باشید. همکاران ما در بخشهای فنی و پشتیبانی، شما را برای انتخاب بهترین پمپ خلاء راهنمایی خواهند نمود تا مدلی منطبق با الزامات پروژه با حداکثر بازدهی برگزینید.
سؤالات متداول
برای خرید پمپ وکیوم از کجا شروع کنم و چه پارامترهایی مهمترند؟
برای انتخاب پمپ خلا مناسب ابتدا «درجه وکیوم مورد نیاز» و «سرعت پمپاژ (دبی)» را تعیین کنید؛ سپس قابلیت تحمل بخار یا ذرات، نوع گاز، مصرف انرژی و هزینه نگهداری را بررسی کنید.
تفاوت پمپ وکیوم خشک و روغنی در آلودگی فرآیند و هزینه مالکیت چیست؟
پمپ خشک ذرات و بخار روغن ندارد و برای فرآیندهای حساس مناسب است، اما قیمت اولیه بالاتری دارد. پمپ روغنی هزینه اولیه کمتر دارد ولی نیاز به تعویض روغن و احتمال ورود روغن به سیستم را به دنبال خواهد داشت.
برای انتخاب پمپ خلا مناسب بخار زیاد و سیالات خورنده، کدام نوع مناسب است؟
برای بخار زیاد و گازهای خورنده، پمپهای وکیوم با مواد مقاوم شیمیایی یا پمپ خشک با تجهیزات پایش مقاومت توصیه میشوند که ورود روغن یا آلودگی را کاهش میدهند.
چه زمانی باید چند نوع پمپ خلا را انتخاب و ترکیب کنیم؟
وقتی در پروسه شما، مراحل مختلفی نیاز باشد (مثلاً ابتدا وکیوم سبک، سپس وکیوم بالا) و پمپ اول توان انجام کامل ندارد یا نیاز به پمپ دوم با محدوده متفاوت است، ترکیب دو یا چند نوع منطقی میشود.