راهنمای جامع خرید منبع انبساط پمپ + نکاتی که قبل از خرید مخزن تحت فشار باید بدانید
خرید مخزن تحت فشار مناسب برای سیستم آبرسانی، یکی از مهمترین سرمایهگذاریهایی است که باید برای ساختمان انجام بدهید. مخزن تحت فشار یا منبع انبساط، نقش ضربه گیر را بر عهده دارد و از وارد آمدن ضربههای ناگهانی یا نوسان فشار جلوگیری میکند. این مخزن، حجم مؤثری بین دو نقطه قطع و وصل به وجود میآورد که از استارت خوردن پی در پی پمپ جلوگیری میکند و عمر موتور و اتصالات را بالا میبرد.
اگر انتخاب منبع تحت فشار را به درستی انجام ندهید، پمپ مکرراً استارت میخورد، سروصدا و لرزش زیادی تولید میکند و سریعتر دچار مشکلات فنی و نشتی میشود.
برای اینکه تصمیمگیری شما منجر به انتخابی اشتباه نشود، در راهنمای خرید مخزن تحت فشار آتورشاپ همه نکاتی که باید درباره خصوصیات فنی و محاسبه حجم موردنیاز برای ساختمان بدانید را توضیح دادهایم.
عناوین مقاله
Toggleچرا انتخاب منبع انبساط پمپ برای سیستم آبرسانی ضروری است؟
منبع تحت فشار (Pressure Tank) یکی از اجزای اصلی در سیستم آبرسانی مطمئن و خانگی است. این تجهیز، آب را درون مخزن و تحت فشار مشخصی ذخیره میکند تا پمپ مجبور نباشد با هر بار باز شدن شیر آب روشن شود. در واقع منبع با ایجاد یک حجم ذخیره فشرده، ابتدا آب مورد نیاز را تأمین میکند و تنها زمانی که فشار به حد تعیینشده برسد، کلید اتومات پمپ را فعال میکند تا مخزن مجدداً پر شود.
اگر انتخاب مخزن تحت فشار به درستی انجام شده باشد، پمپ در هر سیکل کاری برای مدت مناسبی روشن میماند و بعد خاموش میشود. این کار از حالت روشن خاموش شدن پی در پی (حالت شورت سایکلینگ یا چرخه کوتاه) جلوگیری میکند که یکی از مهمترین عوامل خرابی زودهنگام موتور و پمپ است.
کاهش دفعات استارت، علاوه بر افزایش عمر پمپ، مصرف برق را نیز پایین میآورد و احتمال خرابیهای ناگهانی را کمتر میکند. وجود بالشتک هوای فشرده داخل منبع انبساط، مانند ضربهگیر عمل کرده و نوسانات فشار را کاهش میدهد، در نتیجه لولهها، اتصالات و شیرآلات از فشارهای ناگهانی در امان میمانند.
کی باید منبع تحت فشار جدید بخریم؟
مشتریانی که عبارت خرید منبع تحت فشار را جستجو میکنند، دو حالت هستند: یا اولین بار است که قصد خرید منبع برای ساختمان را دارند، یا میخواهند منبع قدیمی را تعویض نمایند. اگر در دسته دوم قرار دارید، احتمالاً میدانید که با گذشت زمان ممکن است منبع در اثر نشتی از والو یا پارگی دیافراگم و تیوپ داخلی، کارایی خود را از دست بدهد. این مشکلات باعث روشن و خاموش شدن مکرر پمپ آب خانگی و در نهایت افت ظرفیت یا خرابی کامل آن میشوند.
هرچند منابع تحت فشار برای دوام بالا طراحی میشوند، اما نگهداری منظم و بازرسی دورهای برای پیشگیری از این موارد ضروری است. اگر علائم زیر را مشاهده کردید، یعنی وقت آن است که به فکر خرید منبع انبساط پمپ جدید باشید:
- روشن و خاموش شدن مکرر پمپ: اگر پمپ بهصورت مداوم در فواصل کوتاه کار میکند، یحتمل منبع قادر به حفظ فشار ثابت نیست. این وضعیت به پمپ فشار وارد میکند و باعث فرسایش سریع آن میشود.
- کاهش محسوس فشار آب: اگر هنگام استفاده همزمان از چند شیر، افت فشار قابل توجهی احساس میکنید، احتمالاً فشار منبع مشکل پیدا کرده و جریان یکنواخت آب از بین رفته است.
- آبگرفتگی داخلی منبع: در گذر زمان ممکن است بخش هوایی منبع از بین برود و محفظهی هوا از آب پر شود. این حالت باعث افت عملکرد و افزایش بار کاری پمپ میشود. صدای غیرعادی یا حباب در منبع انبساط پمپ نشانهی واضح این مشکل است.
- زنگزدگی یا خوردگی زیاد: وجود زنگزدگی روی بدنه، یکی از علائم خرابی مخزن تحت فشار است و میتواند حاکی از ضعف ساختاری باشد. این وضعیت خطر نشتی یا ترکیدگی را افزایش میدهد و باید در اولین فرصت تعویض شود.
- عمر بالا: عمر متوسط منابع تحت فشار بین 10 تا 15 سال است. پس از این بازه، حتی در صورت عملکرد عادی، تعویض پیشگیرانه توصیه میشود.
مزایای خرید مخزن انبساط مناسب
- افزایش عمر پمپ و کاهش استارتها: خرید منبع انبساط پمپ آب خانگی با سایز درست، حجم کافی قابل برداشت به شما میدهد و نمیگذارد پمپ مدام خاموش و روشن شود.
- فشار پایدار و یکنواخت: منبع مانند بافر فشار عمل میکند و با تأمین آب از حجم ذخیره، نوسانات فشار را از بین میبرد.
- مصرف برق کمتر: هرچه موتور پمپ کمتر استارت بخورد، صرفهجویی قابل توجهی در مصرف انرژی صورت میگیرد؛ بهویژه در سیستمهای چاه یا بوسترپمپهایی که روزانه چندین بار فعال میشوند.
- محافظت از پمپ در برابر داغی و اورلود: فاصله زمانی مناسب بین استارتها، به موتور فرصت خنک شدن میدهد و از داغی یا قطع ناگهانی جلوگیری میکند.
- کاهش ضربهی فشاری در سیستم: وجود هوای فشرده در منبع، تغییرات ناگهانی فشار را جذب کرده و از پدیدههایی مثل ضربه قوچ در لولهها جلوگیری میکند.
- آبدهی بهتر در برداشتهای کوتاه: برای مصارف کوچک مثل دست شستن، سیستم از حجم موجود در منبع استفاده میکند و نیازی به روشن شدن پمپ نیست.
- عیبیابی و تنظیم سادهتر: انتخاب بهترین مخزن تحت فشار برای سیستم، تنظیم فشار قطع و وصل، تطبیق پیششارژ و شناسایی مشکلاتی مانند افت باد یا پارگی تیوپ را سادهتر و دقیقتر میکند.
انواع مخزن تحت فشار
مخزن تحت فشار در دو گروه اصلی عرضه میشود:
- مخزن انبساط باز؛
- و منبع تحت فشار بسته که خود به انواع دیافراگمی و تیوپی تقسیم میشود.
منبع انبساط باز
منبع انبساط باز، آب را نگه میدارد اما به هوا راه دارد و دهانه آن کاملاً بسته نیست. به همین دلیل فشار داخل مخزن برابر با فشار اتمسفر است. این نوع مخزن، فشاری تولید نمیکند و تنها یک هد استاتیک به وجود میآورد که به ارتفاع نصب بستگی دارد. گاهی هم نقش جداکننده هیدرولیکی یا جلوگیری از برگشت آب را ایفا میکند.
این نوع مخازن معمولاً در بالاترین نقطه سیستم نصب میشوند؛ مثلاً پشتبام یا به عنوان مخزن هدر بخاری، یا بهعنوان بریک تانک در ورودی بوسترپمپ.
منبع تحت فشار بسته
کاربرانی که قصد خرید منبع تحت فشار خانگی را دارند، معمولاً سراغ انواع بسته میروند. مخزن بسته، محفظهای کاملاً آببندیشده است که بخشی از آن با آب و بخش دیگر با هوا پر میشود. هوای فشردهشده مانند فنر عمل میکند و در مدارهای بسته یا سیستمهای پمپاژ خانگی، انبساط آب را جذب میکند و بین سیکلهای روشن و خاموش شدن پمپ، فشار را پایدار نگه میدارد.
مخزن بسته بدون دیافراگم
در ساده ترین نوع مخزن تحت فشار بسته، آب و هوا داخل یک فضای مشترک قرار دارند اما مخزن به هوای بیرون راه ندارد. با کارکرد پمپ، آب وارد مخزن میشود و هوای محبوس را فشرده میکند. هنگام باز شدن یک شیر، همین هوا منبسط میشود و آب را به سیستم برمیگرداند.
چون هوا در تماس مستقیم با آب است، بهتدریج در آب حل میشود و باید بهطور دورهای شارژ مجدد شود. این نوع مخزنها همان منابع هیدروتانک کلاسیک هستند و معمولاً عمر مفید آنها حدود 8 تا 15 سال کاربری خانگی در نظر گرفته میشود.
مخزن دیافراگمی
در این مدل، یک دیافراگم انعطافپذیر داخل بدنه قرار دارد و هوا و آب را جدا میکند. مخزن از کارخانه با فشار اولیه شارژ میشود. ورود آب، دیافراگم را به سمت بخش هوا فشار میدهد و همین جابهجایی باعث فشردهشدن هوا میشود.
در این حالت چون آب از هوا جداست، تلفات فشار ناشی از حل شدن هوا در آب وجود نخواهد داشت. به همین دلیل، مخزن انبساط دیافراگمی پایداری بیشتری دارد و کمتر نیاز به هواگیری و نگهداری پیدا میکند. خرید منبع تحت فشار دیافراگمی یکی از بهترین روشها برای جلوگیری از آبگرفتگی و خوردگی مخزن است. عمر رایج این نوع منبع در شرایط معمولی، به 5 تا 10 سال میرسد.
منبع تحت فشار تیوپی
داخل این نوع مخزن انبساط، آب داخل یک تیوپ پر میشود و اطراف آن هوای فشرده قرار دارد. عملکرد کلی شبیه مخزن دیافراگمی است، با این تفاوت که میتوانید در صورت نیاز تیوپ را تعویض نمایید.
اگر تیوپ مخزن آسیب ببیند و دچار پارگی شود، میتوان آن را جداگانه عوض کرد و نیازی به خرید مخزن تحت فشار جدید نیست. در کاتالوگ اکثر سازندگان ذکر شده که این مدل تا 50 هزار سیکل کاری را تحمل میکند که در کاربری خانگی، معادل حدود 10 تا 15 سال عمر مفید خواهد بود. عمر بدنه فولادی منبع هم در همین حدود تخمین زده میشود.
مخزن کامپوزیتی یا فایبرگلاس
در این مدلها، پوسته خارجی از جنس کامپوزیت تقویتشده (FRP) و لاینر داخلی پلیمری است و سیستم هوای پیششارژ شده، همان الگوی مخزنهای دیافراگمی یا تیوپی را دنبال میکند.
بدنه منبع تحت فشار کامپوزیتی، مقاومت بالایی در برابر خوردگی دارد. تولیدکنندگان FRP معمولاً عمر 20 تا 30 سال را برای این مخازن در شرایط سرویس استاندارد اعلام میکنند.
چطور مخزن تحت فشار مناسب انتخاب کنیم؟
تا اینجا با کارکرد و انواع مخزن تحت فشار آشنا شدیم و مروری نیز بر اهمیت و مزایای این تجهیز برای سیستم آبرسانی انجام دادیم. برای انتخاب بهترین منبع انبساط، مهمترین پارامترهایی که باید تعیین نمایید شامل توانایی آبرسانی، کنترل فشار و جنس بخشهای مختلف میشوند. در ادامه، معیارهای انتخاب نهایی را دقیقتر بررسی مینماییم.
انتخاب متریال مناسب
برای بدنه بیرونی مخزن تحت فشار، معمولاً یا از استیل با پوشش اپوکسی استفاده میشود یا از کامپوزیت فایبرگلاس با لاینر پلیمری. پوسته استیل از نظر استحکام و قیمت انتخاب مناسبی است، اما نیاز به پوشش داخلی مطمئن و ممبران استاندارد دارد. مخازن کامپوزیتی FRP در شرایطی که آب اندکی خاصیت آسیبزنندگی دارد یا محل نصب در منطقه مرطوب و ساحلی قرار گرفته، مزیت بیشتری دارند چون خود بدنه دچار زنگزدگی نمیشود.
بهترین مخزن تحت فشار برای کاربردهای خانگی یا چاه تأمین آب شرب، نوعی است که استانداردهای فود گرید و سلامت را رعایت کند. در تمام بخشهایی که با آب تماس مستقیم دارند، مثل لاینر داخلی، دیافراگم و تیوپ، اجزا باید تاییدیههایی مثل NSF/ANSI 61 یا استانداردهای مشابه مثل WRAS را داشته باشند.
متداولترین مواد برای دیافراگم و تیوپ منبع انبساط پمپ برای آب آشامیدنی، شامل بوتیل و EPDM با فرمولاسیون مخصوص فود گرید هستند. بوتیل تحمل دمایی بیشتری دارد و عمر مفید طولانیتری خواهد داشت. EPDM نیز اگر به درستی انتخاب شده باشد، در سرویس آبرسانی عملکرد مناسب و پایداری از خودش نشان میدهد.
میزان فشار اولیه مخزن تحت فشار
فشار اولیه، همان شارژ هوای داخل منبع انبساط است که قبل از نصب و ورود آب تنظیم میشود. در سامانههای پمپ تکسرعته، فشار اولیه مخزن تحت فشار باید حدود 0.14 بار یعنی 2 psi کمتر از نقطه وصل دکمه اتومات پمپ تنظیم شود. بر اساس مثالهای رایج در دفترچههای منابع تحت فشار، فشار اولیه در چنین حدودی باید باشد.
- در فشار اتوماتیک پمپ 20/40 psi (یا 1.38/2.76 بار): حدود 1.24 بار یا 18 psi
- در فشار اتوماتیک 30/50 psi (یا 2.07/3.45 بار): حدود 1.93 بار یا 28 psi
- در فشار اتوماتیک 40/60 psi (یا 2.76/4.14 بار): حدود 2.62 بار یا 38 psi
فشار اولیه زمانی درست اندازهگیری میشود که مخزن کاملاً بدون آب باشد. اگر فشار اولیه به درستی تنظیم شود، راندمان سطح قابل برداشت آب در سطح صحیحی قرار میگیرد و از خاموش و روشن شدن سریع پمپ جلوگیری بهعمل میآید.
اگر فشار اولیه خیلی بالا تنظیم گردد، مخزن قبل از روشن شدن پمپ تقریباً آبی تحویل نمیدهد و پمپ مدام قطع و وصل میشود. اگر پایین تنظیم شود، مخزن حالت نیمهپر پیدا میکند، ظرفیت مؤثر کم میشود و به دیافراگم بیش از حد فشار میآید.
تعیین میزان آبدهی منبع انبساط
میزان دبی تأمین شده توسط پمپ سیستم شما، اثر بسزایی در انتخاب بهترین منبع انبساط دارد. دبی یا آبدهی (که برحسب لیتر بر دقیقه یا مترمکعب در ساعت بیان میشود) نشان میدهد که در بازه زمانی مشخص، پمپ آب خانه شما چقدر آب را پمپاژ میکند. اگر مخزنی که خریداری میکنید کوچکتر از این عدد باشد، پمپ بیش از حد استارت میخورد و از عمر مفید آن کاسته میشود.
در طراحی سیستم لوله کشی ساختمان، برای محاسبه دبی کل از روش رایج واحد مصرف WSFU استفاده میشود. در این روش، برای هر مصرف کننده عددی برحسب L/min تعیین میشود که با جمع زدن آنها و مراجعه به جداول متناسب با منحنی هانتر، میتوان پیک آبدهی را به دست آورد. اما برای واحدهای مسکونی، روش سادهتری هم وجود دارد که برای خرید مخزن انبساط مناسب میتوان به کار گرفت.
در این روش، ابتدا باید یک ظرف 10 لیتری را بردارید و از آب سیستم پر کنید. مدت زمان پر شدن ظرف را اندازه بگیرید و عددی که به دست میآید را برحسب ثانیه یادداشت نمایید. سپس از فرمول زیر برای محاسبه آبدهی استفاده نمایید.
آبدهی (L/min) = 600 ÷ زمان پر شدن ظرف بر حسب ثانیه
چون مقدار ثابت 600 برابر است با 10 لیتر ضربدر 60 ثانیه. مثلاً اگر ظرف 10 لیتری در 20 ثانیه پر شود، آبدهی برابر است با 30 L/min.
تشخیص زمان کارکرد هدف
زمان کارکرد هدف یا رانتایم (Target Runtime) به معنای کمترین مدتی است که پمپ باید پس از هربار روشن شدن کار کند و بعد خاموش شود. اگر این زمان کوتاه باشد، پمپ دچار مشکل چرخه کوتاه میشود و به موتور، کلید اتوماتیک و کل سیستم آسیب میزند. در عمل، مدت زمان موردنیاز بر اساس اندازه پمپ تعیین میشود.
- پمپ خانگی کوچک یا بوستر پمپ با آبدهی تا 40 L/min و توان حدود 0.75 تا 1 اسب بخار: حداقل رانتایم 1 دقیقه و اگر فضای کافی برای مخزن بزرگتر وجود دارد، 1.5 تا 2 دقیقه مناسبتر است.
- پمپهای بزرگتر خانگی یا نیمهصنعتی با آبدهی بیشتر از 40 L/min یا توان 1.5 تا 2 اسب بخار: طراحی روی 2 دقیقه یا بیشتر توصیه میشود.
تعیین نقاط قطع و وصل فشار
فشار وصل یا cut-in زمانی است که پمپ روشن میشود و فشار قطع یا cut-off لحظهای است که پمپ خاموش میشود. این دو نقطه باید دو شرط را تأمین کنند:
- انتقال فشار کافی برای تأمین آسایش مصرف کننده و رعایت حداقل فشار استاندارد در دورترین خروجی،
- و جلوگیری از اعمال فشار بیش از حد به لولهکشی، اتصالات و تجهیزات.
بازه رایج فشار در مصارف خانگی حدود 30 تا 50 psi یا 40 تا 60 psi معادل 2 تا 3.5 بار یا 2.8 تا 4 بار است. مقادیر کمتر از این، حس کمبود فشار ایجاد میکنند و فشار زیر 2 بار قابل قبول نیست. فشارهای بالاتر از 5.5 بار حتماً باید با استفاده از شیر کاهنده کنترل شوند تا به تجهیزات آسیب نرسد.
برای تنظیم نقاط قطع و وصل پیش از خرید منبع انبساط پمپ، طبق این مراحل عمل کنید.
- ابتدا حداقل فشار باقیمانده در دورترین مصرف کننده را مشخص کنید. برای یک دوش استاندارد معمولاً 1.5 تا 2 بار کافی است.
- سپس هد استاتیک بین پمپ و همان خروجی را اضافه کنید. تقریباً هر 1 بار، برابر 10 متر ارتفاع است و با کمی حاشیه احتیاطی میشود 1.5 بار به ازای هر 15 متر درنظر گرفت.
- در ادامه، افت اصطکاک مسیر بر اساس دبی بدست آمده در مرحله اول را اضافه کنید. اگر افت فشار به psi باشد، آن را در 0.069 ضرب کنید تا مقدار برحسب بار به دست بیاید.
- مجموع این سه مقدار، فشار وصل را مشخص میکند. بعد اختلاف معمول بین قطع و وصل را انتخاب کنید. اختلاف استاندارد در منازل حدود 1.4 بار معادل 20 psi است که اغلب در تنظیمات کلید اتومات یا ست کنترل پمپ اعمال میشود.
اگر به عددی مثل 2.5/3.8 بار یا 2.8/4.1 بار رسیدهاید، فشار باد مخزن را حدود 0.15 تا 0.2 بار کمتر از فشار وصل تنظیم کنید.
بیشتر بخوانید: ست کنترل بهتر است یا منبع انبساط؟
ظرفیت منبع انبساط چقدر باید باشد؟
مقادیری که در مراحل قبل به دست آوردیم، در راستای محاسبه ظرفیت مخزن تحت فشار به کار شما میآیند. پارامتری که در تعیین حجم منبع انبساط به شما کمک میکند، همان سطح قابل برداشت یا درا-داون (Drawdown) است. این عدد، مقدار آبی را نشان میدهد که هنگام کاهش فشار از نقطه قطع تا نقطه وصل و پیش از روشن شدن پمپ، میتوانید از سیستم بردارید.
این مقدار با حجم اسمی مخزن یکسان نیست. در بازههای معمولی، حجم قابل برداشت معمولاً حدود 25 تا 35 درصد از حجم مخزن را شامل میشود و در جداول تولیدکنندگان هم قید میگردد که بر اساس حجم نامی و محدوده فشار، سطح آب قابل برداشت چقدر خواهد بود.
برای تعیین سایز و خرید بهترین منبع تحت فشار، میتوان از رابطه ضرب مقدار دبی سیستم در حداقل زمان کارکرد (همان رانتایم) استفاده کرد. بعضی از برندها، برای رسیدن به حجم اسمی مخزن یک ضریب هم درنظر میگیرند. جدول زیر، یک نمونه از چارتهایی است که سازندگان برای انتخاب بهترین منبع انبساط ارائه میکنند.
| تعداد واحد مسکونی | دبی تقریبی در پیک مصرف (L/min) | حجم قابل برداشت حدودی (لیتر) | حجم پیشنهادی مخزن تحت فشار (لیتر) |
| تک واحدی و 2 واحدی | 15 – 20 | 8 – 12 | 24 – 35 |
| 2 تا 4 واحد | 25 – 30 | 18- 12 | 35 – 50 |
| 4 تا 8 واحد | 35 – 40 | 30- 18 | 50 – 80 |
| 8 تا 10 واحد | 45 – 50 | 35 – 28 | 80 – 100 |
| 10 تا 16 واحد | 55 – 65 | 55 – 35 | 100 – 150 |
| 16 واحد به بالا | 70 – 80 | حدود 75 | 150 – 200 |
با این حساب اگر فرض کنیم که پمپ شما 3 مترمکعببرساعت آبدهی دارد و حداقل 1 دقیقه زمان کارکرد میخواهد، حدوداً به 50 لیتر آب قابل برداشت نیاز خواهید داشت.
با استناد به جدول مخزن تحت فشار برند موردنظر در بازه فشار انتخابی مثل 2.8/4.1 بار یا 3/4.5 بار، میتوانید منبعی را انتخاب نمایید که حجم قابل برداشت آن دوبرابر این مقدار باشد. معمولاً حجم اسمی چنین مخزنی، 2 تا 4 برابر مقداری است که در واقعیت میتوانید بردارید.
بهترین برندهای منبع تحت فشار
منبع تحت فشار رفلکس (Reflex)
یکی از بهترین برندهای مخزن تحت فشار، متعلق به مارک آلمانی رفلکس است که از جمله سازندگان تراز اول اروپا به حساب میآید و تخصص آن تولید انواع منبع انبساط دیافراگمی است. محصولات رفلکس، در مدلهای مناسب برای سیستمهای HVAC و سری فودگرید برای آب شرب و بوستر پمپ طراحی میشوند و مطابق استانداردهای PED و EN 13831 هستند.
منبع تحت فشار رفلکس در بازار ایران، در کلاس پریمیوم قرار میگیرد و معمولاً در حجمهای 24 تا هزار لبتر با فشار کاری 6 تا 10 بار عرضه میشود.
مخزن تحت فشار وارم (VAREM)
برند ایتالیایی وارم، از جمله لیدرهای جهانی در عرصه تولید بهترین منبع انبساط حساب میشود و لاینهای مجزایی برای تولید انواع مخزن مناسب سرمایش و گرمایش، آب گرم، سیستمهای چندمنظوره و پمپاژ آب شرب دارد. منابع وارم تحت استاندارد ایزو 9001 تولید میشوند. در بازار کشورمان احتمالاً این منابع را با مدلهای دیافراگمی قرمز و آبی برای پمپهای آب خانگی، بوستر آبرسانی و پکیج بشناسید.
وارم از نظر کیفیت، نسبت به برندهای ایرانی و ترکیهای اندکی بالاتر است و در مقایسه با برندهای گرانقیمتتری مثل زیلمت ایتالیا، قیمت معقولتری دارد. سریهای مختلف منبع انبساط وارم در حجمهای 24 تا هزار لیتر و تا فشار کاری حدوداً 10 بار ارائه میشوند.
تفسان (Tafsan)
برند تفسان، در سمت اقتصادیتر بازار قرار دارد و یکی از بهترین تولیدکنندگان منبع تحت فشار در ترکیه میباشد. مخازن این برند از بدنه استیل با تیوپ سفا ایتالیا از جنس EPDM بهره میگیرند و با فشار کاری 10 تا 15 بار موجودند. بهترین مدل های مخزن تحت فشار تفسان، در سطح میانرده رو به بالا ارزیابی میشوند.
مدلهای این برند، مانند مخزن تحت فشار 24 لیتری تفسان از نظر قیمتی معمولاً از منابع اروپایی مثل رفلکس و زیلمت ارزانتر هستند و در عوض نسبت به اکثر برندهای ایرانی قیمت بالاتری دارند.
منبع انبساط دافینو (Dafino)
دافینو از برندهای ایرانی است که روی استحکام بدنه و کیفیت تیوپ تمرکز دارد. در محصولات این شرکت، خصوصیاتی از جمله استفاده از ورق فولاد برای پوسته، فلنج یکپارچه بدون جوش و رنگ الکترواستاتیک برشمرده شدهاند که برای مقاومت در برابر ضربه و خوردگی اهمیت دارند. تیوپ مخازن انبساط شرکت دافینو هم محصول سفا ایتالیاست.
از نظر قیمتی، میشود مدلهایی مثل منبع تحت فشار 24 لیتری دافینو و منبع تحت فشار دافینو 60 لیتری دافینو را هم در رده متوسط رو به بالا قرار داد. آیتمهای دیگری مثل وزن بالا، گارانتی 24 ماهه و کیفیت قابل مقایسه با مدلهای ایتالیایی، ارزش خرید منبع انبساط پمپ از برند دافینو را بالا میبرند.
مخزن تحت فشار اچ تی ام (HTM)
دیگر گزینه ایرانی که برای انتخاب منبع تحت فشار پیش رو دارید، اچ تی ام است که کیفیت خوبی برای سیستمهای موتورخانه، بوستر پمپ آبرسانی، پمپ خانگی و حتی آتش نشانی دارد. بازه حجمی مخازن انبساط اچ تی ام از حدود 8 تا 300 لیتر است و درمدلهای دیافراگمی، از متریال EPDM استفاده میشود. فشار کاری محصولات اچ تی ام، بین 4 تا 16 بار تعریف شده است.
اگر بودجه محدودی دارید و میخواهید بهترین منبع انبساط را تهیه کنید، میتوانیم مدلهایی مثل منبع انبساط 24 لیتری HTM | مخزن تحت فشار HTM و منبع انبساط 60 لیتری درجه دار HTM را به شما معرفی نماییم. محصولات این برند، برای کاربریهای عمومی قابل اطمینان هستند.
قیمت مخزن تحت فشار خوب چقدر است؟
در بازار تجهیزات قیمت هیچ آیتمی سیر کاملاً خطی و ثابتی را طی نمیکند و قیمت منبع تحت فشار هم از این قاعده مستثنی نیست. اما چند عامل وجود دارند که روی مبلغ نهایی اثر میگذارند؛ از جمله:
- حجم مخزن (24، 60، 80 لیتر و بالاتر)؛
- برند و مبدأ تولید (ایرانی، ترک، اروپایی)،
- نوع طراحی (دیافراگمی ساده، تیوپ قابل تعویض، فشار کاری)،
- جنس و ضخامت ورق، نوع تیوپ (EPDM فودگرید اروپایی یا معمولی)
- و در نهایت گارانتی و شبکه خدمات پس از فروش.
هرچه برند معتبرتر و تیوپ و ورق سنگینتر و فشار کاری بالاتر باشد، منبع وارد بازه قیمتی بالاتری میشود.
بازه حدودی قیمت منبع انبساط (پاییز 1404):
- رده اقتصادی
- 24 لیتر: حدوداً 1.5 تا 3 میلیون تومان
- 60 تا 80 لیتر: حدوداً 5 تا 9 میلیون تومان
- قیمت منبع انبساط میانرده
- 24 لیتر: حدود 2 تا 3.5 میلیون تومان؛
- 60 تا 80 لیتر: 6 تا 12 میلیون تومان؛
- 100 لیتر و بیشتر: از 10 میلیون تومان به بالا
- قیمت مخزن تحت فشار لوکس و رده بالا
- 24 لیتر: حدود 5 تا 9 میلیون تومان؛
- 60 تا 80 لیتر: حدوداً 20 تا 30 میلیون تومان؛
- 100 به بالا: از 25 تا 40 میلیون تومان.
عنایت داشته باشید که این بازههای قیمتی، صرفاً برای آشنایی شما با مبالغ بازار است و عدد قطعی به حساب نمیآید. برای منابع تحت فشار خارجی، قیمت تابع نوسان ارز و شرایط واردات است و امکان دارد در یک ماه، چندمرتبه بروز رسانی شود.
برای مدلهای ایرانی هم تغییر قیمت ورق، تیوپ و سایر متریال روی نرخ نهایی اثر میگذارد. توصیه میکنیم پس از نهایی شدن تصمیم برای خرید مخزن تحت فشار، جهت استعلام موجودی و قیمت با کارشناسان آتورشاپ تماس حاصل فرمایید.
نکات مهم خرید و نصب مخزن تحت فشار
- برای انتخاب درست مخزن تحت فشار، علاوه بر محاسبه حجم لازم باید نقش دقیق این تجهیز در سیستم را هم مشخص کنید. در بوستر پمپ و چاه آب خانگی، اغلب از منبع انبساط هیدروتانک دیافراگمی یا تیوپی استفاده میکنند. اگر مدار بسته گرمایشی یا چیلر دارید، مخزن انبساط با امکان انبساط حرارتی مناسبتر است. برای کنترل واترهمر و نوسان فشار، باید از منبع ضربه گیر هیدروپنوماتیک با فشار طراحی بالاتر و سیستم کنترل اختصاصی بهره ببرید.
- محل نصب مخزن باید در ابعادی انتخاب شود که به راحتی امکان تعویض و نصب آن وجود داشته باشد. انواع منبع انبساط عمودی و افقی از لحاظ هیدرولیک مشابه هستند اما شرایط نصب، ارتفاع و سطح اشغال، روی تصمیم نهایی شما اثر خواهد گذاشت.
- در بسیاری از سیستمهای آب شرب، استفاده از چند مخزن کوچک به صورت موازی، انعطافپذیری و قابلیت جابهجایی بهتری در مقایسه با یک مخزن بزرگ ایجاد میکند و نوعی پشتیبانی داخلی به سیستم میدهد.
- بهترین منبع تحت فشار، مدلی است که فشار کاری مجاز آن بالاتر از حداکثر فشار سیستم باشد. اگر سیستم حداکثر به فشار 6 بار میرسد، مخزن 10 بار انتخاب امنتری است. این حاشیه، خطاهای فشارسنج، نوسانات گذرا و تغییرات آتی تنظیمات را پوشش میدهد.
- بیشتر سازندگان تأکید میکنند که مخزن باید در حالت عمودی نصب شود، مگر اینکه مدل بهطور مشخص امکان نصب افقی داشته باشد. مخزن باید روی پایه صاف و محکم قرار بگیرد یا با بست و براکت مهار شود. آویزان کردن مخزن از لوله، خطرناک و خلاف استاندارد است.
- نصب شیر گازی قفلشونده و یک تخلیه بین مخزن و سیستم، امکان جداسازی کامل مخزن، تخلیه و تنظیم شارژ اولیه را به شما میدهد.
- سیستم باید شیر اطمینان داشته باشد که حداکثر فشار آن برابر یا کمتر از فشار کاری مجاز مخزن باشد. اگر احتمال افزایش فشار را میدهید، ترکیب شیر کاهنده فشار و شیر اطمینان ضروری است تا از پارگی مخزن جلوگیری شود.
جمع بندی
خرید منبع تحت فشار مناسب، نقش بسزایی در کارایی سیستم پمپاژ ساختمان شما ایفا میکند. اگر محاسبه ظرفیت و انتخاب مدل را به درستی انجام داده باشید، پمپ سیستم کمتر استارت میخورد، افت فشار در طبقات کمتر رخ میدهد و به طور کلی، عمر تجهیزات و لوله کشیها بیشتر خواهد شد.
در این راهنما، مفاهیم اساسی که باید برای انتخاب بهترین مخزن تحت فشار بدانید را بررسی کردیم و توضیح دادیم که چطور بر اساس آبدهی و زمان کارکرد هدف، تشخیص بدهید که در عمل باید چه حجمی برای مخزن درنظر بگیرید. وقتی بدانید ساختمان شما چه تعداد واحد دارد، در زمان اوج مصرف چه دبیای نیاز است و چه فشاری در بالاترین طبقه میخواهید، انتخاب حجم و کلاس مناسب منبع منطقیتر میشود.
اگر برای انجام محاسبات پیش از خرید منبع تحت فشار به مشاوره تخصصی نیاز دارید، میتوانید مشخصات سیستم خود را با کارشناسان آتورشاپ در واحد پشتیبانی فروش در میان بگذارید. همکاران ما متناسب با شرایط واقعی، نیازهای شما را تحلیل مینمایند و بهترین گزینه را پیشنهاد میدهند تا بیشترین بازدهی و عمر مفید را از مدل منتخب دریافت نمایید.
سؤالات متداول
آیا انتخاب منبع انبساط بزرگتر از حد نیاز مشکل ساز است؟
اصولاً خیر. هرچه مخزن تحت فشار شما بزرگتر باشد، چرخههای کاری پمپ برای پر کردن مخزن کمتر خواهند بود و همین باعث میشود فشار کمتری به پمپ شما وارد بیاید. مشکل خرید مخزن تحت فشاری که ظرفیتی بیش از حد نیاز شما دارد، از لحاظ قیمت خود مخزن و ابعادی است که برای نصب آن نیاز خواهید داشت (اگر فرض کنیم که لوله کشی و اتصالات شما طاقت آن را داشته باشند).
ظرفیت منبع انبساط برای ساختمان 3 طبقه با 6 واحد چقدر باید باشد؟
برای ساختمان 3 طبقه 6 واحدی معمولا مخزن تحت فشار در بازه حدود 50 تا 80 لیتر جواب میدهد. اگر پمپ قویتر و مصرف همزمان بیشتری دارید، انتخاب حجم 80 لیتری همراه ست کنترل برای کاهش استارت پمپ انتخاب مطمئنتری است.
تفاوت مخزن تحت فشار تیوپی و مخزن دیافراگمی چیست؟
در مخزن تیوپی، آب داخل یک تیوپ کامل جدا از بدنه قرار میگیرد و تیوپ قابل تعویض است. در مدل دیافراگمی، یک صفحه لاستیکی بخش آب و هوا را جدا میکند و معمولا دیافراگم تعویضپذیر نیست اما ساختار سادهتری دارد.
آیا میتوان شارژ اولیه منبع را در خانه تنظیم کرد؟
بله، اگر پمپ خاموش باشد و مخزن کاملا تخلیه شود میتوانید با گیج باد دقیق و پمپ باد، فشار شارژ را طبق برچسب سازنده تنظیم کنید. با این حال برای سیستمهای چندطبقه یا فشارهای خاص بهتر است تنظیم نهایی را به سرویسکار تاسیسات بسپارید.
چه زمانی باید حجم مخزن تحت فشار را ارتقا داد؟
اگر پمپ به شکل مداوم در فواصل کوتاه روشن و خاموش میشود، فشار آب در حین مصرف نوسان شدید دارد یا تعداد واحدها و دبی سیستم افزایش پیدا کرده است، یعنی باید به فکر ارتقای حجم مخزن انبساط باشید. در این شرایط مخزن بزرگتر تعداد استارت را کم میکند و عمر پمپ را بالا میبرد.